De pensioenpijlers: in welke pot bouw jij later inkomen op?

Wettelijk pensioen, VAPZ, IPT en pensioensparen: ontdek hoe de pensioenpijlers samenhangen en waar een belastingvoordeel kan spelen.

Redactie: Ben ik nog iets vergeten? · Gepubliceerd: 15 november 2026 · Bronnen gecontroleerd: 15 november 2026

Drie pijlers, met elk een andere financiering

De eerste pijler is het wettelijke pensioen van de overheid. De tweede omvat pensioenopbouw via het werk: bijvoorbeeld een groepsverzekering voor werknemers, of VAPZ en IPT voor zelfstandigen en bedrijfsleiders. In de derde pijler spaar je individueel met een fiscaal gestimuleerd contract, zoals pensioensparen of langetermijnsparen.

En de vierde pijler?

Die term wordt vaak gebruikt voor vrij vermogen: spaargeld, beleggingen of ander bezit waarmee je later je inkomen kunt aanvullen. Het is geen bijkomende fiscale pensioenregeling met één algemeen belastingvoordeel. Een woning kan een rol spelen in je financiële planning, maar onderhoud, belastingen en financiering blijven meetellen.

PijlerHerkenbaar voorbeeldWie regelt het?
1Wettelijk pensioenOverheid, op basis van je loopbaan
2VAPZ, IPT of groepsverzekeringJij als zelfstandige, je BV of je werkgever
3Pensioensparen en langetermijnsparenJij privé
Vrij vermogenSpaargeld en beleggingenJij, zonder algemene pensioenaftrek

Begin met een tekort in euro’s

Stel dat je later €2.500 netto per maand wilt kunnen besteden en je voor deze oefening €1.800 wettelijk pensioen verwacht. Dan is het verschil €700 per maand, of €8.400 per jaar. Dit zijn fictieve bedragen, geen pensioenraming en geen garantie. Ze maken alleen zichtbaar welke vraag je probeert te beantwoorden.

Een belastingvoordeel op een storting zegt nog niet hoe groot dat latere maandinkomen wordt. Ook kosten, looptijd, risico, inflatie en heffingen bij uitbetaling doen ertoe. Tel een pensioenreserve niet zomaar bij je huidige vrij beschikbare spaarrekening op.

Wat neem je mee naar een gesprek?

Bekijk je loopbaan en pensioenrechten op mypension.be. Noteer bestaande contracten, de actuele reserves en wat je nu kunt missen. Vraag per oplossing wie betaalt, welk voordeel vandaag mogelijk is en hoe de uitbetaling later wordt belast. Zo vertrek je van jouw behoefte in plaats van alleen van het maximale aftrekbedrag.

Veelgestelde vragen

Is alles wat ik voor later spaar fiscaal aftrekbaar?
Nee. Een fiscaal voordeel hangt af van de regeling, jouw ruimte en de voorwaarden.
Is de vierde pijler een officiële extra belastingkorf?
Nee. Het is een gebruikelijke verzamelnaam voor eigen vermogensopbouw.
Wij leggen belastingen eenvoudig uit, maar zijn geen belastingadviseur. De rekenvoorbeelden zijn illustraties met de vermelde aannames, geen persoonlijke berekening. Laat de toepassing op je eigen situatie controleren.

Bronnen

Berekeningen: eigen rekenvoorbeelden met de genoemde uitgangspunten. De voorbeelden gebruiken het vermelde inkomstenjaar en zijn geen volledige persoonlijke belastingberekening.

Een fout of gewijzigde regel gezien? Meld het aan de redactie.

Lees ook

Pensioensparen in 2026: hoeveel belastingvoordeel krijg je echt? →

VAPZ: pensioen opbouwen én je belastbare inkomen verlagen →

IPT verdiept: de 80%-regel en backservice in gewone taal →